آزمایش مدفوع یکی از دقیق ترین و درعین حال ساده ترین روش ها برای بررسی سلامت دستگاه است. این آزمایش پرده از بیماریهایی برمیدارد که مدتها در بدن پنهان ماندهاند، همان بیماریهای دارویی هستند که در مراحل اولیه هیچ علامتی ظاهری ندارند و رفتهرفته، با وخامت شرایط، پیدا میشوند. نتایج این آزمایش را از عملکرد معده، میتوان و وضعیت جذب مواد غذایی آگاهانه میکند و به تشخیص آسیبها، انگلیسی، مشکلات و مشکلات درمانی پیچیده میرساند. در این راهنما، بخوانید که آزمایش مدفوع برای چیست، چرا و چگونه انجام می شود و چگونه نتایج را تفسیر کنید. class="lwptoc_item"> آزمایش مدفوع چیست و چرا انجام میشود؟
تست مدفوع: راهنمای کامل برای تفسیر و خواندن برگه نتایج
دکتر رضا بهادر
مشهدمتخصص ارتوپدی
آزمایش و چرا انجام می شود؟
آزمایش مدفوع یک ابزار تشخیصی قطعی برای ارزیابی مشکلات دستگاه گوارش و معده است. این آزمایش وجود باکتری، ویروس و سایر میکروبها را در مدفوع تشخیص میدهد و تشخیص زودهنگام بیماریهای گوارشی و سرطان روده بزرگ را امکانپذیر میسازد. در صورت بروز علائم زیر، آزمایش مدفوع برای شما تجویز می شود:
- خون در مدفوع؛
- خلط در مدفوع؛
- اسهال بیش از 3 روز؛
- درد یا کرامپ معده؛
- تهوع طولانی مدت. استفراغ؛
- تب.
پزشک آزمایش مدفوع را برای تشخیص این بیماری ها تجویز می کند. علل:
- شقاق مقعدی (بریدگی کوچک در مقعد)؛
- کم خونی (کمبود گلبول های قرمز)؛
- کولیت (تورم یا التهاب در بخشی از روده بزرگ)؛
- پولیپ روده بزرگ (توده های سلولی کوچک در بیضه بزرگ). سرطان؛
- دیورتیکولوز (برآمدگی در روده).
- نارسایی برونریز پانکراس (EPC)؛
- خونریزی گوارشی (GI)؛
- بواسیر (وریدهای متورم در مقعد)؛
- عفونتهای التهابی، ویروسی، باکتریایی (باکتریایی) (IBD)؛
- steatorrhea (اسهال چرب)؛
- زخم معده.
تست مدفوع برای میکروبهاآزمایش مدفوع برای میکروبهاتست معده میکروب ها به روشی کاملا غیر تهاجمی و بدون نیاز به آندوسکوپی، وجود هلیکوباکتر پیلوری را تشخیص داده و زنگ خطر زخم معده، ورم معده و حتی سرطان معده را به صدا در می آورد. نتیجه مثبت آزمایش وجود عفونت فعال در معده را تایید می کند و بهتر است قبل از انجام آزمایش، مصرف آنتی بیوتیک، سرکوب کننده اسید معده یا بیسموت را به طور موقت قطع کنید. ... است پاسخ منفی به این آزمایش تأیید می کند که فرد ناقل بیماری های عفونی، انگل ها و میکروب های بیماری زا نیست و نقش بسزایی در حفظ سلامت عمومی جامعه دارد. سلامت دستگاه گوارش نوزاد و کودکان و نظارت بر مشکلات گوارشی، عفونی و جذب. پزشک کودک به محض مشاهده مجموعه علائم اسهال، یبوست شدید، نفخ، استفراغ، کاهش وزن، کاهش اشتها یا وجود خون در مدفوع، نسخه ای برای این آزمایش می نویسد تا وجود عفونت های انگلی و باکتری های بیماری زا را بررسی کند. 
انواع آزمایش مدفوع
برای؟
آزمایش مدفوع سه مرحله ای
هدف از آزمایش مدفوع سه مرحله ای تشخیص دقیق تر انگل ها و تخم ریزی آنها در دستگاه گوارش است. در این آزمایش، نمونه مدفوع فرد در سه نوبت مختلف (معمولاً در طول سه روز متوالی) جمعآوری و بررسی میشود تا دقت تشخیص افزایش یابد. توسط چشم نتیجه این آزمایش تشخیص زخم معده، پولیپ روده، هموروئید، التهاب روده یا حتی سرطان دستگاه گوارش را برای پزشک آسان میکند. در یک محیط آزمایشگاهی مخصوص کشت داده می شود تا پزشک بتواند وجود باکتری ها، ویروس ها و قارچ های بیماری زا را تشخیص دهد. این آزمایش به طور گسترده ای برای تشخیص عفونت های روده ای ناشی از باکتری هایی مانند سالمونلا، شیگلا یا E. coli استفاده می شود.
تست کالپروتکتین مدفوع
میزان پروتئین کالپروتکتین در آزمایش افزایش می یابد. مدفوع پزشک از این آزمایش برای تشخیص و ردیابی بیماری های التهابی روده مانند کولیت اولسراتیو و کرون استفاده می کند و با بررسی نتایج می تواند التهاب واقعی را از مشکلات عملکردی مانند سندرم روده تحریک پذیر تشخیص دهد. کاهش این آنزیم نشان دهنده ضعف پانکراس است. بنابراین می توان از نتایج آن برای تشخیص نارسایی لوزالمعده، فیبروز کیستیک یا پانکراتیت مزمن استفاده کرد.
بیشتر بخوانید: بی اختیاری مدفوع

نحوه انجام آزمایش مدفوع
آزمایش مدفوع غیرکامپیوتر از جمله آزمایش مدفوع مخصوص. کافی است دستورات پزشک را در مورد قطع موقت یک سری داروها یا پرهیز از یک سری غذاها (فقط برای چند روز) جدی بگیرید و بر اساس آن عمل کنید. پزشک ممکن است مصرف گوشت قرمز، مکمل های ویتامین C یا غذاهای غنی از آهن را محدود کند. همچنین در صورت مصرف آنتی بیوتیک، آنتی اسید یا ملین، پزشک خود را مطلع کنید.
شرایط نمونه برداری و ناشتا
آزمایش مدفوع نیازی به ناشتا بودن ندارد و نکات دیگری مانند این آزمایش مهم است. class="wp-block-list">
نمونه باید تازه باشد. و بلافاصله پس از جمع آوری (حداکثر ظرف یک ساعت) به آزمایشگاه تحویل داده شود؛ نمونه مدفوع نباید با آب، ادرار یا مواد شوینده تماس پیدا کند، زیرا احتمال تغییر نتایج وجود دارد؛ بهتر است برای نگهداری نمونه از ظرف مخصوص نمونه برداری در آزمایشگاه استفاده شود. id="lwptoc11">نحوه گرفتن نمونه برای نوزاد نحوه انجام آزمایش مدفوع نوزاد نیاز به دقت و دقت بیشتری دارد. اگر نمونه را از پوشک کودک جمع آوری می کنید، مطمئن شوید که پارچه پوشک کاملا تمیز و فاقد پودر جاذب است. از یک کاردک نمونه گیری تمیز برای جداسازی نمونه استفاده کنید و آن را در ظرف نمونه برداری آزمایشگاهی استریل بریزید. نمونه مدفوع نوزاد نباید با ادرار، آب یا کرم های پوستی تماس پیدا کند. پس از اینکه عملیات نمونه برداری با موفقیت انجام شد، آن را در کمتر از 1 ساعت به آزمایشگاه تحویل دهید.

تفسیر نتایج آزمایش مدفوع
تعیین میکند که شما با این دو کلمه، وضعیت منفی را دریافت میکنید. (منفی) یا مثبت (مثبت). منفی به معنای سلامت مدفوع، مثبت به معنای وجود ناهنجاری یا عامل بیماری زا است. همچنین ممکن است عبارات Not detected یا Not see جایگزین منفی و عبارات شناسایی یا دیده شده جایگزین مثبت شوند.
اگر در تست های آزمایشگاهی خودتفسیری مهارت ندارید، با خدمات تست در محل دکتر دکتور، می توانید خیال خود را بابت نمونه برداری در محل مورد نظر خود راحت کنید و تفسیر آزمایش را از پزشکان متخصص بشنوید><-3panlock="p"
. id="Yeast">معنای مخمر در آزمایش مدفوع


مخمر در آزمایش مدفوع نشان دهنده وجود قارچ (معمولاً کاندیدا) در مدفوع است. مقادیر کم این قارچ طبیعی است اما تعداد زیاد آن نشانه رشد بیش از حد قارچ ها در روده است (معمولاً به دلیل مصرف طولانی مدت آنتی بیوتیک ها، سیستم ایمنی ضعیف یا تغذیه نامناسب). یعنی خونریزی گوارشی. این خونریزی معمولاً به دلیل حساسیت به پروتئین شیر، التهاب روده، شقاق مقعد یا عفونت ایجاد می شود. WBC همچنین مخفف گلبول سفید است و وجود WBC در آزمایش مدفوع نوزاد نشان دهنده التهاب یا عفونت در روده است. این عامل فقط در موارد اسهال عفونی یا کولیت در آزمایشات مدفوع نوزاد دیده می شود.
مقادیر بسیار کم RBC یا WBC در نوزادان گذرا است و جای نگرانی نیست. اما مقادیر بیش از حد آنها نیاز به بررسی و درمان تخصصی دارد.
خواندن نتایج آزمایش مدفوع
برگ نتایج آزمایش مدفوع چندین بخش مهم دارد:
- سازگاری: بافت مدفوع را توصیف می کند. آیا حالت نیمه شکل طبیعی است. شل یا آبکی نشان دهنده اسهال یا عفونت است.
- مخاط: وجود مخاط زیاد نشانه التهاب یا تحریک روده است.
- WBC (گلبول سفید): مقادیر زیاد آن نشان دهنده عفونت یا التهاب روده است.
- RBC (گلبول قرمز): وجود آن نشان دهنده وجود خون در مدفوع است.
- انگل / Ova: نشان دهنده وجود انگل یا تخم آن و نشانه عفونت انگلی است.
- قطرات چربی: وجود چربی بیش از حد نشان دهنده سوء جذب در روده، اختلال عملکرد پانکراس، بیماری سلیاک، فیبروز کیستیک و مشکلات مشابه است.
نتایج آزمایش مدفوع زمانی طبیعی است که:
- میزان مخاط در مدفوع کم باشد.
- رنگ مدفوع در بزرگسالان قهوه ای است.
بیشتر بخوانید: مدفوع چرب نشانه چیست؟ src="data:image/svg+xml,%3Csvg%20xmlns=%22http://www.w3.org/2000/svg%22%20viewBox=%220%200%201200%20900%22%3E%3C/svg%3" data-src="https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02/stool-test-guide-05.webp" alt="در صورت وجود خون در مدفوع نتایج آزمایش مدفوع غیرطبیعی است" width="1200" height="900" data-srcset="https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02/stool-test-guide-05-280x210.webp 280w, https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02-guide-4b05-test 1024w https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02/stool-test-guide-05-768x576.webp 768w, https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02/stool-test-guide-05-768x576.webp 768w, https://drdr.ir/mag/wp-content/uploads/2026/02/stool-105-guide. data-sizes="(max-width: 1200px) 100vw, 1200px">
هزینه آزمون هزینه
هزینه آزمون آزمایشی انتخابی شما در ایران بستگی دارد. همچنین مهم است که آزمایش را به صورت جداگانه انجام دهید یا به عنوان بخشی از یک بسته چکاپ کامل. طبق جدول تعرفه خدمات آزمایشگاهی رسمی، هزینه آزمایش کشت مدفوع در آزمایشگاه های تهران حدود 120 هزار تومان است و هزینه ای که برای اندازه گیری سایر آنتی ژن ها پرداخت می شود کمتر از این مبلغ است. و قابلیت اطمینان را تضمین می کند. در ادامه شرایط نمونه گیری و عوامل موثر بر نتایج این آزمایش را با جزئیات بیشتری ذکر خواهیم کرد.
شرایط صحیح نمونه گیری
اگرچه آزمایش مدفوع نیاز به انجام دقیق ترین شرایط برای نمونه برداری ندارد. به عنوان مثال:
- از یک ظرف استریل برای آزمایشگاه برای نگهداری نمونه استفاده کنید؛
- نمونه را حداکثر تا 1 ساعت پس از جمع آوری به آزمایشگاه بدهید. در غیر این صورت آن را در یخچال نگهداری کنید (دمای 2 تا 8 درجه).
- قبل از جمع آوری مدفوع مثانه را خالی کنید تا نمونه مدفوع با ادرار مخلوط نشود.
- نگذارید نمونه مدفوع با آب یا مواد شوینده تماس پیدا کند.
- حدود یک قاشق چایخوری برای این آزمایش کافی است، مگر اینکه پزشک بیشتر بخواهد.
- در صورت توصیه پزشک، نمونه برداری را چندین بار تکرار کنید.
- برای جلوگیری از گسترش عفونت حتماً دستکش بپوشید؛
- نمونه برداری را تا پایان قاعدگی به تعویق بیندازید؛
- هرگز نمونه مدفوع را از کاسه توالت بردارید.
تاثیر می گذارد نتایج
نتیجه آزمایش مدفوع شما مستقیماً تحت تأثیر این موارد است:
- تغییرات اخیر در رژیم غذایی بر ترکیب مدفوع تأثیر میگذارد؛
- استفاده از آنتیبیوتیکها، ملینها یا آنتی اسیدها یافتههای آزمایش مدفوع را تغییر میدهد و نمونههای صحیح را در مکانهای صحیح ذخیره نمیکند. نتایج؛
- بیماری های مزمن. مانند IBD یا دیابت، آنها بر خواص مدفوع تأثیر می گذارند و نتیجه آزمایش را به هم می ریزند.
آخرین کلمه پزشک
آزمایش مدفوع برگه ای پر از اعداد و اصطلاحات پزشکی نیست که آینه ای از سیستم سلامت است. اهمیت واقعی این آزمایش زمانی برای ما قابل لمس می شود که بدانیم بسیاری از بیماری های گوارشی را می توان با تشخیص زودهنگام درمان و کنترل کرد. بنابراین، آزمایش دورهای مدفوع تنها یک اقدام آگاهانه نیست، که بخشی ضروری از مراقبتهای پیشگیرانه است، بهویژه برای کسانی که سابقه بیماریهای گوارشی دارند.
در سیستم پزشکی Dr.Dokter، درخواست آزمایش در محل را بهصورت آنلاین ثبت کنید، تکنسینهای متخصص را به خانه خود بیاورید و از این پس نگران تشخیص زودهنگام بیماریها نخواهید بود.
رایج
منابع
healthdirect کلینیک کلیولند apollohospitals سلامت کودکان

